Moses, Moses : Suring Trahedya

Pagsusuri sa Akdang

“Moses, Moses”

ni Rogelio Sikat

 I.       Pagkilala sa may Akda

-Si Rogelio R. Sikat (kilala rin bilang Rogelio Sícat) (1939-1996) ay isang Pilipinong piksyonista, mandudula, tagasalinwika, attagapagturo. Siya ay anak nina Estanislao Sikat at Crisanta Rodriguez. Ipinanganak siya noong Hunyo 26, 1940 sa Alua, San Isidro,Nueva Ecija, Pilipinas. Siya ang pang-anim sa walong magkakapatid. Si Rogelio Sikat ay nagtapos na may Batsilyer ng Panitikan sa Pamamahayag mula sa Pamantasan ng Santo Tomas at isang MA sa Filipino sa Unibersidad ng Pilipinas.

II.       Uri ng Panitikan

Ang “Moses, Moses” ay isang sikat na dulang trahedya.

III.      Layunin ng may Akda

-       Ibig nito mapakita ang masasaklap na katotohanan tungkol sa lipunan. Kasama rin ang kabuktutan ng pamahalaan kasama na rinang mga opisyal nito. Ipinapakita rin nito ang mga kasawian sa buhay na hindi dapat takasan.

IV.         Tema o Paksa ng May-akda

-       Nagmumulat sa isyu ng lipunan ukol sa mga karimlan ng pamahalaan at ang mga opisyal nito. Naglalayon din na maipakita ang hirap sa mga problema. Ang suliranin laban sa sarili , lipunan at mga kapwa.

V.        Mga Tauhan sa Akda

-       Regina Calderon - 48, balo, isang maestro

-       Tony  -panganay niyang anak, estudyante

-       Aida  - anak niyang babae, estudyante

-       Ben - 16, bunso, estudyante

-       Ana -  46, matandang dalaga, kapatid ni Regina

-       Ang Alkalde

-       Ang Konsehal

VI.         Tagpuan/ Panahon

-     Isang “Middle Class” na komunidad sa Rizal ; 1950’s

VII.       Nilalaman/ Balangkas ng Pangyayari

-       nagpapakita ng sistema ng pamahalaan sa ating bansa. Ang paghihirap ng mga taong na nabibiktima ng gaintong gawain . Kasama rin ang paghihiganti ng mga nasaktan at pagtatakip ng mga tao sa ganitong gawain. Paulit-ulit na mangyayari ito kung patuloy ang paghihiganti at galit ang papairalin natin.

VIII.     Mga Kaisipan/ Ideyang Taglay ng Akda

-      Nagtataglay ito ng mga kultura, kaugalian at kalagayan ng lipunan natin ito. Lalo na sa usapin ng pulitika sa ating bansa. Mga karahasan sa ating bansa at pati na rin ang paghihiganti ng mga taong nabiktima ng pangyayaring ito . Sumasalamin din ito sa mga desisyon na nagagawa natin kung puno ng galit ang ating mga puso. Karaniwan nakakagawa tayo ng maling desisyon na magpapalala pa sa sitwasyon

IX.         Istilo ng Pagkakasulat ng Akda

-       Naging epektibo ang akdang ito sa papakita ng mga emosyon at suliranin ng mga tauhan sa lipunan. Naging pormal ang mga salitang ginamit at wasto ang gramatika nito. Matatalinghaga rin ang ilang mga salita na ginamit sa akad.

X.          Buod

Napabalita na pinagsasamantalahan ng anak ng alkalde si Aida na anak ni Regina. Humingi ng tawad ang alkalde at hiniling na iurong ang kaso isinampa ng pamilya, tumanggi sila dito. Nanaig din kay Tony na ipaglaban ang kaso dahil na rin sa pagkamatay ng kanyang ama.Lalo silang nabahala dahil patuloy na pakikipagrelasyon ni Aida sa anak ng alkalde, kailangan niya na ren ng “tranquilizer” upang mapakalma siya. Isang araw nga ay nanaginip siya na si Tony ay pilit na pinapainom ng lason ang anak ng alkalde. Ilang sandal lang ay nabalitaan nila na pinatay ni Tony ang binata. Hinabol siya ng mga pulis , inagaw naman ni Regina ang baril mula sa anak. Tinutukan si Tony ng mga pulis pero hinarangan ito ng ina ngunit biglang inagaw ng anak ang baril.Nguni hindi sinasadya na mabaril ni Regina ang mismong anak niya at nahuli ito ng mga pulis.

Ito Pala Inyo ni Federico Sebastion

Pagsusuri sa Akdang

“Ito na Pala Inyo”

ni Federico Sebastian

I.        Pagkilala sa may Akda

-Si Federico B. Sebastian ay ang unang pangulo ng "Kapisanan Nang Mga Propesor Sa Pilipino. Siya ay isa sa mga may akda ng “Balarila ng wikang pambansa 1-4”, “Panitikan sa mataas na paaralan 1-4”.

II.       Uri ng Panitikan

Ang “Ito na Pala Iyon” ay isang sikat na dulang pangkomedya.

III.      Layunin ng may Akda

-       Ibig nito mapakita ang pagkakaiba ng mga ugali at kultura nag tao. Gusto rin maipahayag ang mga ugali ng mga Pilipino tungkol sa pagtangkilik sa mga produkto at kaugalian ng dayuhan.

IV.         Tema o Paksa ng May-akda

-       Nagmumulat sa isyu ng lipunan ukol sa kaugalian ng mga tao na naapektuhan ng komersyalismo at dayuhan. Pati na rin ang hindi nakukontento sa mga bagay na mayroon na tayo.

V.        Mga Tauhan sa Akda

-       Claro (Clary) –  Galing sa Maynila na asawa ni Berto

-       Alberto (Berto) – probinsyano at mahirap lamang at may mga anak na.

VI.     Tagpuan/ Panahon

-       Probinsya

VII.       Nilalaman/ Balangkas ng Pangyayari

-       Nagpapakita ng kultura ng bansa sa isang nakakaaliw na bansa. Maganda ang paraan na ginamit ng may akda dahil naipakita niya ang mga ugali at sitwasyon ng Pilipinas sa akda. Malinaw na mapapansin ang agwat ng lipunan at ang kanilang panananaw sa buhay. Naging maganda ang daloy ng kuwento dahil matatawa ka habang naiinis kay Clary. Ang wakas naman nito ay nakakabitin dahil tila may kulang pang eksena. Ngunit ang isa pa rin itong maganda at nakakaaliw na dula.

VIII.     Mga Kaisipan/ Ideyang Taglay ng Akda

-       Nagtataglay ito ng mga kultura, kaugalian at kalagayan ng lipunan natin ito. Sumasakop dito ang kaugalian ng Pilipino sa pag-angkop ng kanluraning kultura. Simpleng halimbawa ay ang pangalan ni Claro na iniba niya na at nanging Clary. Naipakita dina ang agwat ng lipunan, dahil sa mga bagay na kinasanayan ng isang mahirap. Malalaman din dito ang payak na pamumuhay sa probinsya,

IX.         Istilo ng Pagkakasulat ng Akda

-       Naging kawili-wili ito at nagawa ng may akda na gawin itong mas nababagay sa mga estudyante. Mayroon siyang mga ginamit na salita tulad ng “Oh my God”, na nakakragdag sa aliw at gaan sa pagbabasa nito. Naging epektibo ang mga salitang ginamit pati na rin ang narasyon.

X.            Buod

-       Si Clary ay may kaya sa buhay na nagpaksal kay Berto na probinsyano. Lingid sa kanyang kaalaman, ang paraiso palang sinasabi ng asawa ay ang pagtira nila sa probinsya. Tila isa itong malaking pasakit kay Clary dahil hindi siya sanay sa ganitong buhay. Nariyan ang walang kuryente, tubig na sinasalok pa sa malayo, walang kwarto at iba pa. Ngunit hindi lamang iyon ang malalaman niya tungkol sa asawa. Mayroon na itong mga anak. Dahil doon ay umalis si Clary at doon na lamang daw siya maliligo at magbibihis.

Sa Pula, Sa Puti ni Soc Rodrigo

Pagsusuri sa Akdang

“Sa Pula, Sa Puti”

ni Fransisco “Soc”  Rodrigo

             I.        Pagkilala sa may Akda.

-              Si Francisco “Soc” Rodrigo ay ipinanganak sa Bulacan noong  Enero 29, 1914. Nag-aral sa Pamantasang Ateneo de Manila at namatay noong Enero 4,1998 dahil sa kanser. Siya ay isa rin ay nanalong senador ng dalawang termino sa magkaibang administrasyon. Isa ring kolumnista sa pahayagang ng Malaya at Philippine Star. Naging mamahayag sa telebisyon sa ABS-CBN para sa “Mga Kuro-kuro ni Soc Rodrigo”  .Kilala din na isang kritiko ng politika at isyu ng sosyo-ekonomikal.

         II.          Uri ng Panitikan

Ang “Sa Pula, Sa Puti” ay isang sikat na dulang pangkomedya.

          III.        Layunin ng may Akda

-               Ang dulang “Sa Pula, Sa Puti” ay isang dula na nagmumulat sa atin sa mga isyu ng lipunan. Tulad ng pag-asa sa swerte para magkapera at ang pagkalulong sa sugal.

         IV.        Tema o Paksa ng May-akda

-               Isang magandang pagpapakita ng mga isyu ng lipunan partikular sa ugali ng pag-asa ng karamihan sa swerte. Napapanahon din ito dahil marami pa rin hanggang ngaun ang lulong sa sugal ngunit hindi nakikita ang msamang epekto nito.

          V.          Mga Tauhan sa Akda.

-               Kulas – isang mananabong

-               Ceiling – asawa ni Kulas

-               Teban – kaibigan ni Kulas

-               Sioning – kaibigan ni Ceiling

           VI.      Tagpuan/ Panahon

-               Sa isang probinsya

           VII.    Nilalaman/ Balangkas ng Pangyayari

-               Pagpapakita ng kulturang Pilipino ay naisulat sa nakakaaliw na paraan. Mula pa lamang ng akda ay makikita mo ang gusting iparating ng manunulat.Isa rito ang paniniwala ni Kulas sa swerte dahil mahilig siyang tumaya sa sabong. Maganda rin ang dalow at pagkakarugtong ng pangayayari sa akda. Hindi mo rin agad-agad malalaman ang mga mangyayari na magdudulot ng aliw sa pagbabasa nito. Lalo na ang wakas nito ng natalo silang dalawang mag-asawa sa sabong na simple nagpapaliwanag na walang magandang naiidulot ang pagsusugal.

             VIII.        Mga Kaisipan/ Ideyang Taglay ng Akda

-               Maraming nakapaloob na kaisipan sa akdang ito. Tulad ng paniniwala ng mga Pilipino sa swerte na nakakasama minsan, sapagkat tila tumatakbo na rito ang buhay nila. Karagdagan pa ay ang bisyo sa sugal na nakakasama rin. Tulad sa akda na ang sugal ay puno ng kasinungalingan at pandaraya. Dahil dito ay masasabing wala talagang nanalo sa sugal. Si Ceiling naman ay nagpatotoo sa kasabihan na “Kung hindi mo sila matalo, subukan mong sa kanila’y makihalo”, sapagkat tumaya rin siya sa sabong upang maibalika ng kinuha ni Kulas sa kanya. Ngunit tumaya naman siya sa kalaban  ni Kulas. Isang magandang paghahatid ng mensahe na walang nanalong totoo kung nakuha mo lang ito sa daya.

                   IX.        Istilo ng Pagkakasulat ng Akda

-                Isang  magandang pagpapahiwatig ang ginamit ng may akda sapagkat ginawa niya itong nakakaaliw at hindi naging mabigat ang tema. Maganda rin ang pagkakatagpi-tagpi ng mga pangayayri na magdudulot ng patuloy pang pagbabasa. Pormal ang mga salitang ginamit, ngunit ito ay simple na maiintidihan ninoman.

                      X.    Buod

-                Maaga pa lamang ay nagtatalo na mag-asawa dahil sa paghingi ni Kulas kay Ceiling ng pera upang ipangtaya sa sabong. Ngunit kahit ganun ay nakataya pa din siya at pinangako sa asawa na pagnatalo siya ay papatayin na ang mga manok niya. Si Teban naman na kaibigan niya ay tinuruan na gawing pilay ang manok at tumaya ng doble sa kalaban. Samantalang si Ceiling din naman ay tumaya din sa kalaban upang makasiguro na babalik din ang pera pinangtaya nila. Ngunit sa hindi inaasahang pagkakataon ay nanalo ang manok ni Kulas at kahit ganoon ay wala siyan naiuwing pera. Kaya pagkauwi niya sa bahay ay magiging tinola na ang manok niya.